ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา เทคโนโลยีโดรนไม่ได้ถูกจำกัดอยู่เพียงงานสำรวจหรือการถ่ายภาพทางอากาศอีกต่อไป แต่เริ่มถูกนำมาประยุกต์ใช้ในระบบขนส่งสินค้า โดยเฉพาะบริการโดรนเดลิเวอรี่ (Delivery Drone) ซึ่งกำลังได้รับความสนใจในหลายประเทศในฐานะทางเลือกใหม่ของโลจิสติกส์ยุคดิจิทัล
แรงผลักดันสำคัญมาจากความต้องการจัดส่งสินค้าที่รวดเร็ว ลดต้นทุน และสามารถเข้าถึงพื้นที่ที่การขนส่งแบบเดิมทำได้ยาก ไม่ว่าจะเป็นพื้นที่เมืองที่มีการจราจรหนาแน่น หรือพื้นที่ห่างไกลที่โครงสร้างพื้นฐานยังมีข้อจำกัด
เมื่อหลายประเทศเริ่มเปิดทางให้โดรนขนส่งสินค้า
ในต่างประเทศ หน่วยงานกำกับดูแลด้านการบินเริ่มทดลองและออกกรอบการอนุญาตสำหรับการใช้โดรนในเชิงพาณิชย์มากขึ้น โดยเน้นการใช้งานในพื้นที่จำกัด ภายใต้เงื่อนไขด้านความปลอดภัยที่เข้มงวด เช่น การกำหนดเพดานความสูง การควบคุมการบินนอกระยะสายตา (BVLOS) และการขึ้นทะเบียนผู้ให้บริการอย่างเป็นระบบ
ตัวอย่างจากประเทศในเอเชียและตะวันตกสะท้อนให้เห็นว่า การพัฒนาโดรนเดลิเวอรี่ไม่ได้มุ่งเพียงเรื่องเทคโนโลยี แต่ต้องอาศัยการวางระบบกำกับดูแล การจัดการจราจรทางอากาศ และโครงสร้างพื้นฐานด้านข้อมูลควบคู่กันไป เพื่อให้สามารถใช้งานได้จริงในชีวิตประจำวัน
ใบอนุญาตและเงื่อนไขการใช้โดรนขนส่งในแต่ละประเทศ (สรุปภาพรวม)
แม้เทคโนโลยีโดรนส่งของจะพัฒนาอย่างรวดเร็ว แต่การนำมาใช้งานเชิงพาณิชย์ในแต่ละประเทศยังคงต้องอยู่ภายใต้กรอบกฎหมายและมาตรการด้านความปลอดภัยที่เข้มงวด เพื่อป้องกันอุบัติเหตุ ผลกระทบต่อสาธารณะ และการละเมิดความเป็นส่วนตัว
• สหรัฐอเมริกา เปิดโอกาสให้บริษัทที่ผ่านเกณฑ์สามารถทดลองบินโดรนนอกระยะสายตา (BVLOS) ในบางพื้นที่ ส่งผลให้ภาคเอกชนเริ่มนำโดรนมาใช้ในบริการจัดส่งสินค้าในวงจำกัดมากขึ้น
• ประเทศจีน สนับสนุนการทดสอบโดรนขนส่งในเขตเมือง ภายใต้รูปแบบการจัดส่งไปยังจุดรับสินค้ากลาง เพื่อลดความเสี่ยงในพื้นที่ที่มีประชากรหนาแน่น
• สหภาพยุโรป มุ่งพัฒนายุทธศาสตร์และโครงสร้างพื้นฐานด้านการจราจรทางอากาศ เพื่อรองรับการใช้งานโดรนในระยะยาวอย่างเป็นระบบและปลอดภัย
• ประเทศไทย ยังต้องอยู่ภายใต้ข้อกำหนดด้านการขึ้นทะเบียน การขออนุญาตบิน และข้อจำกัดด้านพื้นที่ อย่างไรก็ตาม ได้เริ่มมีการทดลองใช้โดรนในบางภารกิจเฉพาะ เช่น การขนส่งเวชภัณฑ์และการให้บริการในพื้นที่จำกัด
แนวโน้มจากต่างประเทศชี้ให้เห็นว่า หากในอนาคตประเทศไทยมีการพัฒนานโยบาย โครงสร้างพื้นฐาน และระบบสนับสนุนที่เหมาะสมมากขึ้น โดรนเดลิเวอรี่อาจกลายเป็นอีกหนึ่งทางเลือกของระบบขนส่งและการให้บริการในภาคธุรกิจได้เช่นกัน
ระบบคือหัวใจของโดรนเดลิเวอรี่
การพัฒนาโดรนเดลิเวอรี่ในระดับใช้งานจริงไม่ได้ขึ้นอยู่กับตัวอากาศยานเพียงอย่างเดียว แต่ต้องอาศัยระบบบริหารจัดการภารกิจ ข้อมูล และการควบคุมการบินที่มีประสิทธิภาพควบคู่กันไป โครงสร้างพื้นฐานด้านแพลตฟอร์มและการจัดการข้อมูลจึงเป็นองค์ประกอบสำคัญของการขับเคลื่อนระบบขนส่งรูปแบบใหม่นี้
ในบริบทดังกล่าว บริษัท เอ็กซ์ฟาส จำกัด มุ่งพัฒนาแพลตฟอร์มด้านข้อมูลและระบบสนับสนุนการปฏิบัติการโดรน เพื่อยกระดับการใช้งานให้มีประสิทธิภาพและปลอดภัย พร้อมรองรับการขยายตัวของอุตสาหกรรมในอนาค